Σάββατο, 25 Μαρτίου 2017

Άγιες μέρες του Πάσχα, η νηστεία,ο εκκλησιασμός…Θρησκευτική πίστη ή παράδοση;




Πάσχα: Θρησκευτική πίστη ή παράδοση;

Τις άγιες μέρες του Πάσχα, η νηστεία, ο εκκλησιασμός, αλλά και τα έθιμα που χαρακτηρίζουν τη μεγάλη αυτή γιορτή της χριστιανοσύνης έρχονται πάλι στο προσκήνιο. Ταυτόχρονα, διαφαίνονται και οι θρησκευτικές πεποιθήσεις και αξίες του καθενός, ανάλογα με το πώς επιλέγει να γιορτάσει το Πάσχα.

Πώς όμως αντιμετωπίζει το ζήτημα της πίστης στον Θεό ο σύγχρονος άνθρωπος

Παρόλο που στη σύγχρονη εποχή οι άνθρωποι παραπονιούνται για έλλειψη χρόνου και αποξένωση, ωστόσο πάντα βρίσκουν χρόνο για να βρεθούν με τους δικούς τους και να επικοινωνήσουν με αγαπημένα τους πρόσωπα με αφορμή τις γιορτινές μέρες.

 Με αυτό τον τρόπο, ακολουθούν μια βαθύτερη παράδοση πίστης στο Θεό. Οι άνθρωποι αυτοί, ενώ μπορεί να μη δείχνουν σημάδια πίστης τον υπόλοιπο χρόνο -με την έννοια του να είναι ενεργά αναμεμιγμένοι με την εκκλησία- ωστόσο εκδηλώνουν την πίστη τους με έργα.
Ακόμα και το κεράκι που θ’ ανάψει κανείς αποτελεί ένδειξη πίστης, με την έννοια μιας βαθύτερης πεποίθησης ότι υπάρχει κάτι πέρα και πάνω από τον άνθρωπο, κάτι μεγαλύτερο, ανώτερο και καλύτερο.

‘Παναγιά μου βόηθα’, ‘Χριστέ μου’, ‘Για τ’ όνομα του Θεού’, είναι μόνο μερικές από τις εκφράσεις ή τις επικλήσεις που καθημερινά χρησιμοποιούν εκατομμύρια άνθρωποι στη χώρα μας, αλλά και -σε παρόμοιες μορφές- σε ολόκληρο τον κόσμο

Η έννοια του Θεού και της πίστης σε αυτόν είναι βαθιά ριζωμένη στη γλώσσα, κάτι που δεν είναι απλώς σχήμα λόγου, αλλά επίσης αντικατοπτρίζει μια βαθύτερη ανάγκη του ανθρώπου: να πιστεύει σε κάτι ανώτερο από τον ίδιο.

Δεν είναι τυχαίο ότι ακόμα και τα άτομα που δεν πιστεύουν ή πιστεύουν περισσότερο από παράδοση παρά από συνειδητή πίστη, στις δύσκολες στιγμές τους επικαλούνται τον Θεό.

Και βέβαια, δεν πρέπει να ξεχνάμε ένα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα: τις εκκλησίες που γεμίζουν τις άγιες αυτές μέρες από άτομα όλων των ηλικιών και κοινωνικών και οικονομικών στρωμάτων, που συνήθως δεν επισκέπτονται τακτικά την εκκλησία.

Γιατί όμως οι άνθρωποι πιστεύουν στο Θεό;
Σύμφωνα με μια άποψη, οι άνθρωποι έχουν την ανάγκη να πιστεύουν στο Θεό διότι αισθάνονται μόνοι και ανήμποροι σε έναν ξένο κόσμο. Η πίστη αυτή αναπτερώνει το ηθικό και τις ελπίδες του ανθρώπου και τον βοηθάει να αισθανθεί ότι όλα είναι βάσει κάποιου σχεδίου και κάποιας ανώτερης λογικής την οποία δεν αντιλαμβάνεται, αλλά η οποία τον έχει λάβει υπόψιν της και τον φροντίζει.

Σύμφωνα με μια άλλη άποψη, οι άνθρωποι πιστεύουν στο Θεό από την αίσθηση της ανθρώπινης αδυναμίας του και του πεπερασμένου της φύσης τους και χρειάζονται τον Θεό να τους συντροφεύει, να τους παρηγορεί και να τους στηρίζει στις δύσκολες στιγμές.

Εδώ δεν θα πρέπει να ξεχάσουμε ότι υπάρχουν τρία βασικά χαρακτηριστικά τα οποία συνθέτουν την ανθρώπινη φύση: η λογική, η θέληση και η αγάπη.

Τα ίδια αυτά χαρακτηριστικά προβάλλονται και στην εικόνα του Θεού, όπου η λογική γίνεται η άπειρη γνώση του και οι άνθρωποι τον θεωρούν παντογνώστη, η θέληση γίνεται άπειρη βούληση και η αγάπη γίνεται άπειρη αγάπη για τον κάθε άνθρωπο, που βέβαια είναι δεκτός στους κόλπους της εκκλησία.

Η πίστη αποτελεί μέρος της ατομικής ταυτότητας του καθενός και συχνά περιλαμβάνει ένα ολόκληρο σύστημα αξιών και ηθικών αρχών. Η ανάγκη του ανθρώπου να πιστεύει σχετίζεται με την ανάγκη του να ζει σε οργανωμένη κοινωνία που διέπεται από εσωτερικούς κι εξωτερικούς κανόνες.

Δεν είναι τυχαίο ότι τα θρησκευτικά διδάγματα, όπως είναι οι 10 Εντολές εμπεριέχουν αξίες και νόμους που είναι απαραίτητοι για να λειτουργήσει ομαλά μια κοινωνία.

Ένας άλλος βασικός λόγος της πίστης είναι ότι αυτή χαρακτηρίζει την εθνική ή συλλογική ταυτότητα ενός λαού και αποτελεί μέρος της παράδοσής του. Έτσι, οι άνθρωποι γαλουχούνται σε ένα κλίμα πίστης και αυτό αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ζωής τους.

Η καταγωγή της εικόνας του Θεού
Η καταγωγή και η φύση της εικόνας του Θεού εξακολουθεί ν’ αποτελεί σημαντικό θέμα μελέτης της θρησκείας. Η ψυχαναλυτική άποψη, που ξεκινάει από τις θεωρίες του Σίγκμουντ Φρόιντ, κυριαρχεί στη θεωρία και την έρευνα σχετικά με την εικόνα του Θεού.

Ο Φρόιντ είδε την εικόνα του Θεού σαν μια ιδανική πατρική μορφή η οποία προέρχεται από το Οιδιπόδειο σύμπλεγμα. Σύμφωνα με τον Φρόιντ, η πατρική φιγούρα εσωτερικεύεται στον άνθρωπο όταν έρχεται η λύση του οιδιπόδειου συμπλέγματος στην παιδική ηλικία και αυτή η εικόνα στη συνέχεια προβάλλεται στους ουρανούς σαν ένας προστατευτικός, παντογνώστης και γεμάτος αγάπη πατέρας.

Aλλοι θεολόγοι ερευνητές επισημαίνουν ότι η εικόνα του Θεού έχει και πολλά στοιχεία που θυμίζουν και τη μητέρα, ενώ υπάρχουν και κάποιοι άλλοι ερευνητές που θεωρούν ότι η θεϊκή εικόνα έχει και στοιχεία από τις φιγούρες του παππού και της γιαγιάς.

Ο Καρλ Γιούνγκ δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην εικόνα του Θεού και την εικόνα του ανθρώπου, οι οποίες έχουν πολλές ομοιότητες, αφού θεωρεί ότι οι άνθρωποι βλέπουν τον Θεό σαν τον εαυτό τους, κρατώντας μόνο τα προτερήματα κι όχι τα ανθρώπινα ελαττώματα.

Πίστη και γιορτές
Η θρησκευτική πίστη εκδηλώνεται εντονότερα τις μέρες των γιορτών, οι οποίες αποτελούν μια καλή ευκαιρία για τον καθένα να βρει λίγο χρόνο στο πολυάσχολο πρόγραμμά του και να κοιτάξει εντός του, εξετάζοντας όχι μόνο την πίστη του, αλλά κυρίως τον εαυτό του και τις αξίες του.

*Η Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, είναι επιστημονική συνεργάτις της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ των ΗΠΑ.

health.in.gr

Τρίτη, 21 Μαρτίου 2017

όλα κοίταζαν τον ήλιο

Φωτογραφία Μιχάλης Ματζαβίνος


Καθόμουν στο διπλανό κάθισμα, 
ούτε που πρόλαβα να πιάσω μια ηλιαχτίδα
μόλις γλίστρησε ανάμεσα στα φύλλα 

Ταξίδευα με μεγάλη ταχύτητα,
εκεί γεννήθηκε η επιθυμία να συναντήσω τον ήλιο  
βαρέθηκα να παίζω κρυφτό με το φεγγάρι

Ήρθε η στιγμή ν’αλλάξω την αναζήτηση μου
κι έστρεψα το βλέμμα μου προς τον ήλιο
μέχρι που έχασα το φως μου. 

Πόσο χαίρομαι εγώ ο τυφλός ανάμεσα σε άλλους 
κάπως έτσι γεννήθηκε η ελπίδα 
έτσι όπως κοίταζαν τον ήλιο

Τάσος Ορφανίδης

το τραγούδι τους

Φωτογραφία Θάνος Χαρίσης 


καθώς τα χέρια δένανε με λόγια αγάπης,
το τραγούδι τους έσμιξε 
με το κελάηδισμα των άγριων πουλιών,

ένα αντάμωμα με όσους χαθήκανε

ανάμεσα στα σύννεφα και στον αγέρα 
μέσα απ’ τα φυλλώματα των δένδρων 
ξεχασμένοι στον χρόνο 

ένα χέρι απ’ το σύντροφο  ζωής

γίνανε μελωδία της άγριας φύσης ,
ένα ποίημα στον άγριο τούτο κόσμο
μόλις το βλέμμα γύριζε προς τα εκεί 

ένα ταξίδι που φάνταζε απόμακρο


Τάσος Ορφανίδης 

Πέμπτη, 16 Μαρτίου 2017

αν το ταξίδι μπορούσε να γίνει περιπέτεια




Φαντάστηκα κάποτε , 
να παλεύω με τα κύματα της θάλασσας, 
να με παρασέρνει το ρεύμα του ποταμού, 
να σκαρφαλώνω σε βράχια και απόκρημνες κορυφές , 
να σέρνομαι στο έδαφος, 
να λουφάζω μέσα σε σπηλιές η σε εγκαταλειμμένα σπίτια  παρατημένων χωριών,
να κάνω παρέα σ’ αγριοπούλια και άγρια ζώα, 
να μαθαίνω το τραγούδι τους και να ακούω το παράπονο με το κλάμα τους, 
να ανταλλάσσω κουβέντες με τον άνεμο, 
να νιώθω τους ήχους και να κρατώ τις μυρωδιές της φύσης, 
να χάνομαι σε όμορφα φαράγγια, 
να περπατώ σε γραφικά μονοπάτια με  καλντερίμια
να γνωρίζω άλλους ανθρώπους ,να ζω τις μοναξιές τους ,να δοκιμάζω τις γεύσεις τους ,τις συνήθειες τους, να γίνομαι  μέρος των γιορτών τους, να είμαι ένα μ’ αυτούς.

Αν το ταξίδι αυτό προέκυψε η το ονειρεύτηκα
θαρρώ πως έχω ζήσει μια περιπέτεια, 
έχω γευθεί την ίδια την ζωή αγγίζοντας την, ως μόλις να γεννήθηκε!


Τάσος Ορφανίδης   

Τρίτη, 14 Μαρτίου 2017

Άκου λοιπόν

 φωτογραφία Μιχάλης Ματζαβίνος


Άκου λοιπόν την φωνή σου

Άκου φίλε μου, αδελφέ μου, σύντροφε και συνοδοιπόρε, γείτονα κι εσύ από την απέναντι όχθη. Aς ακούσουμε όλοι, ν’ αφουγκραστούμε την φωνή μας και μετά πάμε παραπέρα.

Η φωνή που μπορείς να εμπιστευτείς

Μόνο την φωνή που εκφράζει συναισθήματα φιλίας, αγάπης, συντροφικότητας, μπορείς να εμπιστευτείς. Το ότι είναι η δική σου η φωνή, θα πρέπει να σε κάνει εκ των προτέρων επιφυλακτικό. Χρειάζεσαι να την ακούσεις πρώτα εσύ κι αν σε οδηγεί σε γαλήνη ,ηρεμία και σύνεση, τότε άφησε την να ταξιδέψει .Αν όμως βγάζει κακία, φθόνο , αντίδραση, τότε ερεύνησε την παραπάνω, ίσως αν την ακούσεις για δεύτερη φορά να μη είναι το ίδιο. Ακόμα και η φωνή που εκφράζει επανάσταση είναι αυτή που έχει δύναμη ,η χροιά της διαφέρει ,ξεσηκώνει πρώτα εσένα και μετά τους υπόλοιπους.

Αυτό που δίνεται εύκολα δεν κερδίζεται το ίδιο

Κανένας δεν περιμένει από σένα περισσότερα, αλλά όλοι περιμένουν κάτι από σένα.Αν η ψυχή σου γεμίσει με λίγο, τότε θα μπορέσει να βρει και το παραπάνω . Αν μοιράσεις γρήγορα το απόθεμα σου, το ίδιο γρήγορα θα γύρεις σε προσκέφαλο αδειανό. Γίνεται βαρετό και οδηγεί σε εξάντληση. 
Άκουσε την φωνή σου λοιπόν ,να σου δείξει εκεί που θ’ ακουμπήσεις το περίσσευμα της καρδιάς σου. 

Όταν θα έρθει η σειρά ν’ ακούσεις την φωνή των άλλων

Μη βιαστείς να εκτεθείς, αν δεν είσαι έτοιμος να πιάσεις τον παλμό, ν’ αφουγκραστείς την ένταση. Χαλάρωσε την γραβάτα που σε σφίγγει, άνοιξε το πουκάμισο, να κερδίσεις αναπνοές.Μην αφήσεις τον εαυτόν σου σε πάθη χωρίς νόημα. 
Κάθε τι άκουσε το πρώτα, πέρασε το από το μπλέντερ για να βρεις την νοστιμάδα τους και μετά βάλε το δικό σου καρύκευμα να νοστιμίσει
παραπάνω .Ένα καλό φαγητό, εύγευστο, μαγειρεμένο με περίσσια
φροντίδα , θ'αγαπηθεί όπως του αξίζει ! 


Τάσος Ορφανίδης 

Δευτέρα, 13 Μαρτίου 2017

Λέξεις και λόγια ποτισμένα με δηλητήριο

 φωτογραφία Μιχάλης Ματζαβίνος



Λόγια που εκστομίζονται  χωρίς νόημα

Μια προσεκτική ματιά σε διαδρομές που σημάδεψαν την πορεία μας, οδηγεί σε συμπεράσματα. Αυτά μπορεί να γίνουν καλός σύμβουλος για τις μετέπειτα επιλογές, αν επικρατεί σύνεση και αυτογνωσία. Η αναζήτηση της αλήθειας είναι ένα ψέμα με μπόλικο αλάτι και πιπέρι. Ερμηνεύεται κατά το δοκούν, εφόσον για τον καθένα υπάρχει διαφορετική ερμηνεία. Έπειτα από συναισθηματική φόρτιση η αλήθεια θα είναι πλάνη και τα λόγια γίνονται φορτία που όταν εκστομίζονται μυρίζουν βρώμικα.

Κάτω από πίεση καμία αλήθεια δεν μπορεί να λάμψει.

Συνήθως διαμορφώνεται κλίμα εχθρικό, οδηγείσαι σε παραπλάνηση, όταν βαδίζεις με οδηγό την ζήλια που συνοδεύεται με  λόγια  φορτωμένα από χολή και  οργή . Κάθε ερμηνεία στην προσπάθεια ανάγνωσης της αλήθειας θα μπορούσε να σε ρίξει περισσότερο στα βαθιά, να επαναλαμβάνεις τα λάθη σου αντίθετα με αυτό που επιθυμείς. Κάθε λέξη που εκστομίζεται δεν μαζεύεται και γίνεται βαρίδι ασήκωτο μετά από χρόνια.

Όταν βράζει το νερό στο καζάνι ,το καπάκι το ανοίγεις με μεγάλη προσοχή.
Συμβαίνει συνήθως να περιφέρονται γύρω σου, μόνο όσοι με συμπεριφορά κόλακα ξεσκίζουν τα κομμάτια σου. Αυτό που τους αφορά, είναι να παραμένεις ζωντανός για να βρίσκουν τροφή. Είναι βέβαιο ότι η εμπιστοσύνη τραυματίζεται και είναι δύσκολη η αναζήτηση πραγματικών φίλων.
Περιφρούρησε την ψυχή σου ,για να μη λαβωθεί ανεπανόρθωτα από απελπισία.Καλό είναι να θυμάσαι ότι  όταν φθάσεις σ’ αυτό το σημείο, επιστροφή δεν υπάρχει.


Τάσος Ορφανίδης

Κυριακή, 12 Μαρτίου 2017

Αν έφευγες

 Φωτογραφίες Θάνος Χαρίσης


" Αν έφευγες μέχρι που θα έφτανες "

Θα μπορούσε να είναι και έτσι, αν λέξη προς λέξη βάδιζες τα ίδια μονοπάτια, ταυτιζόσουν μαζί τους και κατάφερνες να φτάσεις στο τέρμα. Είναι δύσβατα, με κοτρόνες απροσπέλαστες,  σακατεύεις γόνατα, γεμίζεις αμυχές την ψυχή σου  μα τελικά γίνεται ευχή η κατάρα.

« το να φεύγεις πόσο  αληθινό γίνεται ;"  

Η ζωή έχει μέσα όνειρα μα και παγίδες. Η αλήθεια της έρχεται σε σύγκρουση με τις ψευδαισθήσεις.Το συναίσθημα γίνεται σύννεφο που απομακρύνεται σταδιακά μέχρι που θα επιστρέψει ως καταιγίδα. Η βροχή του μόνο να σε μουσκέψει μπορεί.

«  Αν φύγεις, κάνε το σιωπηλά, αθόρυβα»

Τι νόημα θα είχαν οι κραυγές αν η απόφαση γίνεται αμετάκλητη. Μάζεψε την σιωπή σου φυλάκισε την ,κράτησε βαθιά ριζωμένη  την φωνή σου και ταξίδεψε. Οι λέξεις γίνονται στιλέτα που μπορεί να θανατώσουν .Όπου σε βγάλει θα είσαι μόνος , αλλά θα το έχεις καταφέρει. Αν έχεις την τύχη να βρεις το απάγκιο σου, κράτησε το μυστικό, μακριά από τα φαντάσματα που τιθασεύουν το μυαλό και την καρδιά σου. 

"χωρίς καρδιά αίμα δεν μπορεί να κυλήσει"

Όταν θελήσεις να γυρίσεις, να μπορέσεις να δεις τις αλήθειες που εγκατέλειψες. Αυτές μπορεί να σε υποδεχθούν στοργικά, αλλά δεν θα πάψουν να σου θυμίζουν όσα θέλησες να αφήσεις φεύγοντας.


Τάσος Ορφανίδης

Οι φωτογραφίες του Θάνου Χαρίση είναι από την παράσταση «μ’ ακούς» της θεατρικής ομάδας ΕΡΑΣΗ