Σάββατο, 12 Απριλίου 2014

Εξέλιξη της επικοινωνίας των ανθρώπων από την αρχαιότητα έως σήμερα



Ένα μαργαριτάρι εργασίας μαθητών Λυκείου βρέθηκε στην αναζήτηση μας στο internet ,εμπεριστατωμένο .Ευχόμαστε να γίνονται από τα Δημόσια σχολεία ανάλογες εργασίες, αντίθετα με τις προβλέψεις και τις προσπάθειες αυτών που εργάζονται για τα συμφέροντα της ιδιωτικής παιδείας .Παρά τα φαινόμενα της κρίσης η ιδιωτική παιδεία ανθεί, ενώ η δημόσια μεθοδικά υποβαθμίζεται  
Γεώργιος Σάαντ,Φωτεινή Σκουλικοπούλου,Δήμητρα Τιτοπούλου,Ελένη Τσιμάρα 
Α’ τάξη
16ο Γενικό Λύκειο Αθηνών, 2011-2012
Υπεύθυνη καθηγήτρια: Α. Γασπαρινάτου 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Σκοπός μας είναι να διερευνήσουμε τους τρόπους επικοινωνίας των ανθρώπων από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα. Η διαφορά της επικοινωνίας μεταξύ των αιώνων είναι αισθητή. Στόχος μας είναι να παρουσιάσουμε την εξέλιξη της ανθρώπινης επικοινωνίας από την αρχαιότητα (περιστέρια), μέχρι τα σημερινά κοινωνικά δίκτυα (facebook, twitter, msn κ.ά). Η επικοινωνία εξελίχθηκε αρχικά στην αρχαία Ελλάδα. Αρχικά  τα περιστέρια (που  θεωρούνταν ως ακόλουθοι της θεάς Αφροδίτης) είχαν τον ρόλο των αγγελιαφόρων. Στη συνέχεια οι άνθρωποι εφεύραν νέες μεθόδους επικοινωνίας με σκοπό να λαμβάνουν και να στέλνουν πιο γρήγορα μηνύματα, χωρίς την αποστολή κάποιου αγγελιαφόρου. Για να μην γίνουν αντιληπτοί από τους εχθρούς τους συχνά κωδικοποιούσαν την γλώσσα τους με γράμματα ή σύμβολα. Μετά από μερικούς αιώνες  ανακαλύφθηκε ο ηλεκτρισμός (600 π.Χ) από τον Θαλή τον Μιλήσιο, έναν από τους επτά σοφούς της Αρχαίας Ελλάδος, ενώ έκανε πειράματα με το ήλεκτρο. Επί αιώνες οι παρατηρήσεις του έμειναν ασύνδετες με άλλα φυσικά φαινόμενα και μόλις το 1580 μ.Χ, δηλαδή 2200 χρόνια μετά το Θαλή δίδεται το όνομα ηλεκτρισμός από τον Άγγλο φυσικό Γκίλμπερτ (Gilbert).Από τότε ο ηλεκτρισμός, ο οποίος έχει τη μεγαλύτερη συμβολή στην εξέλιξη των διαφόρων επιτευγμάτων του ανθρώπου, έδωσε το έναυσμα και κέντρισε το ενδιαφέρον των φυσικών επιστημόνων που ασχολήθηκαν με τα συστήματα τηλεπικοινωνιών, να ενσκήψουν και να μελετήσουν τις ιδιότητες του στατικού ηλεκτρισμού. Ο ηλεκτρισμός στη συνέχεια, άνοιξε νέους ορίζοντες στους επιστήμονες. Το τηλέφωνο αποτελεί την πιο χαρακτηριστική μορφή συσκευής που μπορούσε να μεταβιβάσει τον ήχο και την ανθρώπινη ομιλία διαμέσου του η ηλεκτρισμού. Η συσκευή όμως, που παίζει μέχρι και σήμερα σημαντικό ρόλο τόσο στην επικοινωνία, όσο και στην εργασία είναι οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές και το διαδίκτυο που έχουν ενταχθεί δυναμικά στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων. Αύξηση παρουσιάζουν χρήσεις του διαδικτύου που αφορούν στην αποστολή μηνυμάτων σε chat sites, blogs και ομάδες συζήτησης (My Space, Facebook κλπ), η συμμετοχή και η ανταλλαγή γραπτών μηνυμάτων σε πραγματικό χρόνο.Οι χρήστες τους έχουν ως σκοπό να έρθουν σε επικοινωνία με τους φίλους τους, να εκφραστούν, να ψυχαγωγηθούν, να αποδράσουν, να φλερτάρουν και να εκτονωθούν. Το facebook είναι ανάμεσα τους σαφώς το δημοφιλέστερο ηλεκτρονικό κοινωνικό δίκτυο.
ΕΝΟΤΗΤΑ 1η
ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ
Ο πρώτος τύπος επικοινωνίας ήταν με πεζούς ή έφιππους δρομείς. Πρώτο είδος επικοινωνίας ήταν οι φρυκτωρίες (1100 – 500 π.Χ). Η ανάγκη για κάτι πιο γρήγορο από τους ταχυδρόμους, οδήγησε τους Έλληνες να εφεύρουν αυτό το νέο σύστημα μηνυμάτων  με φωτιά. Το σύστημα της πυρσείας , δηλαδή η χρήση φωτεινών μεταδόσεων, ήταν τοποθετημένη σε ψηλές βουνοκορφές με καλή ορατότητα μεταξύ τους και σε σχετικά κοντινές αποστάσεις ώστε να μπορεί να μπορεί το σήμα να γίνει αντιληπτό από τον δέκτη.
.

Εικ. 1.1 Φρυκτωρίες
Μια πρώτη μορφή κρυπτογραφημένου κώδικα συναντάμε στην Σπάρτη. Η Λακεδαιμονική ή κρυπτεία σκυτάλη (7ος αιώνας π.Χ) τυλιγόταν με μία λεπτή κορδέλα από ακατέργαστο δέρμα, με τέτοιο τρόπο ώστε να μην υπάρχουν κενά ανάμεσα στις περιελίξεις. Αν κάποιος προσπαθούσε μα ξετυλίξει την κορδέλα χωρίς να ξέρει τον σωστό τρόπο, δεν μπορούσε να διαβάσει το μήνυμα. Το μήνυμα μπορούσε να διαβαστεί μόνο εάν κάποιος τύλιγε ξανά την κορδέλα με τον ίδιο τρόπο.  Οι Λακεδαιμόνιοι έφοροι, μαζί με τον Αρχιστράτηγο στις εκστρατείας κρατούσαν από μία τέτοια σκυτάλη.

Εικ. 1.2 Κρυπτεία σκυτάλη
Το 1700 π.Χ στην Κρήτη συναντάμε τον περίφημο δίσκο της Φαιστού, που αποτελεί την πρώτη τυπογραφική σελίδα και μαζί του το πρώτο καταγεγραμμένο κωδικοποιημένο  μήνυμα. Πανομοιότυπα σύμβολα, πλασμένα πάνω στον πυλό, που έπειτα ψήθηκε, μετέφεραν κάποιο μήνυμα του οποίου η ερμηνεία (από το 1908 που βρέθηκε, μέχρι και σήμερα) παραμένει άγνωστη για τους επιστήμονες. Η χρονολογική του τοποθέτηση ωστόσο, καθιστά το γεγονός αυτό αξιοθαύμαστο.



Εικ. 1.3 Δίσκος της Φαιστού
Ένα άλλο σύστημα κωδικοποιημένης  επικοινωνίας ήταν το κωδικό μοιρογνωμόνιο (4ος αιώνας π.Χ). Η μέθοδος αυτή ήταν ένα εξαιρετικά απλό σύστημα κρυπτογράφησης μηνυμάτων. Σε ένα δίσκο 8-10 εκατοστών, υπήρχαν περιμετρικά 24 οπές (όσα γράμματα έχει και το ελληνικό αλφάβητο) και μία επιπλέον στο κέντρο. Επί της νοητής διαμέτρου με άκρο μία από τις περιφερειακές οπές, υπήρχε μια ενδιάμεση, σε απόσταση δύο περίπου εκατοστών από το κέντρο. Η οπή αυτή καθόριζε και τη θέση του πρώτου γράμματος του αλφάβητου, ενώ τα υπόλοιπα θεωρείτε ότι αντιστοιχούσαν σειριακά στα υπόλοιπα 23. Παραλλαγή του συστήματος, μπορούσε να είναι ο καθορισμός άλλου γράμματος σαν εναρκτήριο για την σειριακή ανάγνωση. Αυτό γινόταν μετά από μυστική προσυνεννόηση μεταξύ των επικοινωνιακών μερών. Το μήνυμα αποτυπωνόταν με τη βοήθεια λεπτού κορδονιού, το οποίο δενόταν στο κέντρο και από κει περνούσε διαδοχικά από τις οπές που αντιστοιχούσαν στα γράμματα του μηνύματος. Στην περίπτωση που ένα γράμμα επαναλαμβανόταν, το κορδόνι περνούσε δύο φορές από την ίδια οπή, με περιέλιξη γύρω από την περιφέρεια του δίσκου. Η  ανάγνωση του μηνύματος γινόταν από το τέλος προς την αρχή, με το "ξετύλιγμα" του κορδονιού.

Εικ. 1.4 Κωδικό μοιρογνωμόνιο
Μία άλλη σημαντική μέθοδος αποστολής μηνυμάτων υπήρξαν τα κερωμένα δίπτυχα πινακίδια (4ος αιώνας π.Χ). Ξύλινες πλάκες με απλωμένο κερί ή πίσσα επάνω τους σκαλιζόταν με κάποιο είδος άρθρωσης . Η γραφή της γινόταν ανάποδα ενώ για την ορθή ανάγνωσή τους χρειαζόταν κάτοπτρο. Στα πινακίδια αποτυπωνόταν πάνω από μία πληροφορίες , γι’ αυτό εφαρμοζόταν κάποιο προσυμφωνημένη μέθοδος κωδικογράφησης.

Εικ. 1.5 Κερωμένα δίπτυχα πινακίδια
Παρακάτω βλέπουμε την μέθοδος των κρυφών αποστολών (4ος αιώνας π.Χ)η οποία ήταν μια εξαιρετικά απλή διαδικασία, όπου όλα τα σύμφωνα της αλφαβήτου γραφόταν κανονικά, ενώ τα φωνήεντα αντικαθίσταντο με κουκίδες, συγκεκριμένα ανάλογα με τη σειρά των γραμμάτων στην αλφάβητο το γράμμα συμβολιζόταν και με τις ανάλογες κουκίδες.

Εικ. 1.6 Κρυφές αποστολές
Στα χρόνια του Μεγάλου Αλεξάνδρου συναντάμε τον  ακουστικό τηλέγραφος (4ος αιώνας π.Χ) χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά στις εκστρατείες του. Ένα κυκλικό ηχητικό κέρας, όπου περιστρεφόταν εύκολα προς όλες τις κατευθύνσεις έδινε την δυνατότητα μιας γρήγορης και μιας εύκολης αποστολής ενός καθαρού ηχητικού σήματος σε απόσταση 400 χιλιομέτρων



Εικ. 1.7 Ακουστικός τηλέγραφος
Ο υδραυλικός τηλέγραφος του Αινεία (4ος αιώνας π.Χ) χρησιμοποιήθηκε για την γρήγορη μετάδοση μηνυμάτων σε μεγάλες αποστάσεις. Στηριζόταν στη χρήση δύο πανομοιότυπων δοχείων νερού, μέσα στα οποία επέπλεε ειδικός πλωτήρας, με στέλεχος επί του οποίου υπήρχαν τοποθετημένες σε σταθερές θέσεις, ετικέτες με προσυνεννοημένα μηνύματα.
Αρκούσε να επιτευχθεί ταυτόχρονο άνοιγμα και κλείσιμο του κρουνού απορροής νερού, ώστε ο πλωτήρας να κατέβει στο ίδιο ακριβώς σημείο και στις δύο συσκευές και να φαίνεται έτσι στο χείλος του δοχείου η ίδια ετικέτα μηνύματος. Ο συντονισμός γινόταν με τη χρήση φωτεινών σημάτων.



Εικ. 1.8 Υδραυλικός τηλέγραφος
Ο τηλέγραφος του  Έλληνα ιστορικού Πολύβιου (2ος αιώνας π.Χ) ήταν ένα σύστημα σηματοδότησης, όπου τα γράμματα της αλφαβήτου ήταν χωρισμένα σε πέντε ομάδες πέντε στήλες από πέντε γράμματα στην κάθε μία. (Η τελευταία στήλη είχε ένα γράμμα λιγότερο). Μετά τις στήλες αυτές τις έγραφαν σε πέντε πινακίδες. Η μετάδοση του μηνύματος  γινόταν με πυρσούς. Ο πομπός πρώτα υψώνει τον πυρσό από αριστερά για να δείξει  ποια πινακίδα πρέπει να προσέξει ο δέκτης έναν πυρσό για την 1η πινακίδα δύο για την 2η κτλ. Ύστερα υψώνει τον πυρσό από δεξιά για να δείξει  ποιο γράμμα πρέπει να προσέξει ο άλλος. Επίσης απαιτούνταν να έχουν μια διόπτρα για να βλέπουν καλύτερα.

Η πυρσεία θα μπορούσε να θεωρηθεί ο πρώτος οπτικός τηλέγραφος που αναφέρεται στην ιστορία. Το σύστημα αποτελούνταν από δύο ομάδες πυρσών. Συνδυασμοί αναμμένων πυρσών αντιστοιχούσαν στα διάφορα γράμματα. Το μήνυμα ήταν πλήρες, μπορούσε όμως να γίνει διακριτό σε μικρές σχετικά αποστάσεις. Σύμφωνα με τον Πολύβιο την πυρσεία δηλαδή την οπτική αναμετάδοση σημάτων με φωτιές, εφεύραν οι αλεξανδρινοί μηχανικοί Κλεόξενος και Δημόκλειτος το 150 π.Χ. και τη βελτίωσε ο ίδιος. Στηριζόταν σ' ένα διαχωρισμό των γραμμάτων του ελληνικού αλφαβήτου σε ομάδες πέντε γραμμάτων με τέτοιο τρόπο ώστε να δημιουργούνται πέντε γραμμές και πέντε στήλες. Ο συνδυασμός της χρήσης δύο πεντάδων μεγάλων πυρσών, οι οποίοι διακρίνονται σε μεγάλες αποστάσεις με τη βοήθεια διόπτρων, παριστάνει το αντίστοιχο γράμμα (οι γραμμές αντιπροσωπεύονται από τους αριστερούς πυρσούς και οι στήλες από τους δεξιούς πυρσούς).Σε κάθε ζευγάρι πυρσών αντιστοιχεί και συγκεκριμένο γράμμα. Π.χ. για το γράμμα Α έχουμε ένα πυρσό αριστερά και ένα δεξιά. Για το γράμμα Θ δύο πυρσούς αριστερά και τρεις δεξιά κλπ. Με τον τρόπο αυτό μπορούν να μεταδοθούν ολόκληρα κείμενα.


Εικ. 1.9 Πυρσεία
Οι ανακλαστήρες ενίσχυσης (280 π.Χ ) ήταν κάποιοι ειδικοί φακοί όπου μπορούσαν να κάνουν τα σήματα από τις φωτιές να φανούν αρκετά μακριά. Η ιστορία λέει ότι στον περίφημο φάρος της Αλεξάνδρειας , χρησιμοποιούνταν τέτοιοι ειδικοί ανακλαστήρες, ώστε να στέλνει το φως του στην μέγιστη δυνατή απόσταση. Λέγεται μάλιστα ότι μέσα από τον φακό αυτό ήταν ικανός κάποιος όχι μόνο να δει τα μακρινά εχθρικά πλοία, αλλά και να τα κάψει με τη βοήθειά του από μακριά.


Εικ. 1.10 Ανακλαστήρες ενίσχυσης

Άλλοι Λαοί
Λαοί όπως οι Πέρσες, οι Κινέζοι και οι Καρχηδόνιοι έκαναν χρήση του οπτικού τηλέγραφου.
Οι Πέρσες όμως εκτός από αυτό το σύστημα επικοινωνίας χρησιμοποίησαν και τις φρυκτωρίες αλλά και το ηλιοτρόπιο ή ηλιογράφο, όπως ονομάστηκε. Ένα τέτοιο μυστικό δίκτυο επικοινωνίας είχαν οργανώσει στην κορυφή της Πεντέλης. Εκεί με την βοήθεια του ήλιου, προκαλούσαν ανακλάσεις πάνω σε γυαλιστερές ασπίδες και με τον μυστικό κώδικα που είχαν ανακαλύψει, επικοινωνούσαν.
Οι Ρωμαίοι ήταν σπουδαίοι μηχανικοί σε συνδυασμό με τις γνώσεις που είχαν αποκτήσει από τους Έλληνες στους τομείς της εξέλιξης και της τέχνης μπόρεσαν  να συντελέσουν μια πολλή μικρή ανάπτυξη στην τηλεγραφία. Πάνω σε χιλιάδες πύργους που είχαν χτιστεί, υπήρχε ένα μεγάλο σύστημα φρυκτωριών και όπως και οι άλλοι λαοί έτσι και αυτοί εφεύραν το δικό τους κώδικα επικοινωνίας . Όταν πολιορκούσαν μια πόλη οι επιτιθέμενοι έστηναν κοντάρια στα οποία είχαν στερεώσει πυρσούς και μετέδιδαν σήματα. Την ημέρα χρησιμοποιούσαν και χρωματιστές σημαίες αντί για φωτιά.
Στην Κίνα είχαν εγκαταστήσει ένα μεγάλο δίκτυο επικοινωνίας με μεταλλικές σωληνώσεις μέσα στο Σινικό Τείχος. Φωνάζοντας μέσα σε αυτές τις σωληνώσεις μπορούσε πολύ εύκολα κάποιος να μεταδώσει γρήγορα και εύκολα τα μηνύματα από το ένα φυλάκιο στο άλλο.
 Οι Ινδιάνοι της Βόρειας Αμερικής χρησιμοποιούσαν σήματα καπνού με κάποιο κώδικα για τις επικοινωνίες τους.
Η μέθοδος των αγγελιοφόρων (ταχυδρομεία)  γνώρισε εκπληκτική εξέλιξη από τους Ίνκας. Στα οροπέδια των Άνδεων υπήρχε ένα οργανωμένο σύστημα δρομέων. Λένε ότι, η ταχύτητα του δικτύου ήταν τέτοια που αυτοί που έμεναν στην πρωτεύουσα τους πάνω στο βουνό έτρωγαν φρέσκο θαλασσινό ψάρι της ίδιας ημέρας.
Οι Γκουάντσε, οι κάτοικοι των Καναρίων Νήσων, χρησιμοποιούσαν μια ειδική γλώσσα σφυριγμάτων για να επικοινωνούν σε μεγάλες αποστάσεις. Λέγεται ότι με τα σφυρίγματα αυτά μπορούσαν να επικοινωνούν σε απόσταση 4 χιλιομέτρων.
Οι Βυζαντινοί είχαν τους  καμινοβιγλάτορες. Αυτές ήταν βίγλες (παρατηρητήρια) με καμίνια που διατηρούσαν άσβηστη τη φλόγα των πυρσών. Η απόσταση από φανό σε φανό ήταν περίπου 100 χιλιόμετρα. Το σύστημα επικοινωνίας των Βυζαντινών έφτανε μέχρι την Ταρσό της Μικράς Ασίας μια απόσταση δηλαδή 700 χιλιομέτρων. Ο Πορφυρογέννητος αναφέρει ότι το μήνυμα έφτανε στην Κωνσταντινούπολη σε μία ώρα. Μετά την κατάκτηση του Βυζαντίου από τους Σταυροφόρους το 1204 μ.Χ αυτοί χρησιμοποίησαν το τηλεπικοινωνιακό σύστημα των πύργων (οι Τούρκοι τους ονόμαζαν κουλέδες). Είχαν φτιάξει πολλούς πύργους τους οποίους ονόμαζαν και φανούς όπου έπειτα το Φανάρι της Κωνσταντινούπολης πήρε και το όνομά του.
Καμιά σημαντική αλλαγή δεν έγινε από την αρχαιότητα μέχρι τη Γαλλική επανάσταση στις τηλεπικοινωνίες (Μεσαίωνας). Μόνο το  τηλεσκόπιο (17ος αι) βοήθησε ώστε να γίνονται κατανοητά οπτικά σήματα από πολύ μεγάλες αποστάσεις.
 Οι Ολλανδοί χρησιμοποίησαν τους μύλους κολλώντας γράμματα στη φτερωτή ως σύστημα επικοινωνίας δεδομένου. Η γεωγραφική μορφή της χώρας τους είναι επίπεδη, αυτός ήταν ένας βασικός παράγοντας που καθιστούσε αυτό το σύστημα, εύκολο για αυτούς αφού οι ανεμόμυλοι είναι χιλιάδες.
 Ο Conte(1792) χρησιμοποίησε αερόστατα για να μεταδώσει μηνύματα. Το κάθε αερόστατο είχε 8 κυλίνδρους που ανεβοκατέβαιναν με χειρισμούς από το έδαφος και έτσι μπορούσε να μεταδώσει 256 διαφορετικά σήματα. Παρόμοια αερόστατα χρησιμοποιήθηκαν κατά την πολιορκία του Παρισιού από τους Γερμανούς το 1871.
 Ο Ταχυγράφος ή τηλέγραφος (19ος αιώνας) του Γάλλου Κλώντ Σαπέ ήταν η αρχή μιας νέας εποχής. Η συσκευή λειτουργούσε με 3 περιστρεφόμενες μεταλλικές ράβδους που μπορούσαν να μεταδώσουν 196 σήματα και ήταν τοποθετημένη πάνω σε πολύ ψηλό στύλο. Ο χειρισμός γινόταν από το έδαφος με τροχαλίες και οι χειριστές χρησιμοποιούσαν τηλεσκόπιο για να διαβάζουν πιο εύκολα τα μηνύματα τα οποία έφταναν πολύ γρήγορα στον προορισμό τους. Βασικό μειονέκτημα της μεθόδου αυτής ήταν ότι λειτουργούσε μόνο την ημέρα και όταν το επέτρεπαν οι καιρικές συνθήκες.
 Ο ηλεκτρισμός έδωσε μεγάλη βοήθεια στην εξέλιξη των τηλεπικοινωνιών. Πρώτος ο Μορς (ζωγράφος το επάγγελμα) ανακάλυψε το 1844 τον ηλεκτρικό τηλέγραφο. Αυτός ήταν μια κινούμενη χάρτινη κορδέλα πάνω στην οποία ακουμπούσε η μύτη ενός μολυβιού που ήταν προσαρμοσμένο σε εκκρεμές με ηλεκτρομαγνήτη. (Τα γνωστά σήματα Μορς με τελείες και παύλες).
 Οι πρώτοι που χρησιμοποίησαν το τηλέφωνο (όχι ηλεκτρικό) ήταν όπως είδαμε οι Κινέζοι πριν 2000 χρόνια με το σύστημα των σωλήνων στο Σινικό τείχος. ΟΙ Κινέζοι επίσης είχαν εφεύρει και ένα άλλο σύστημα, δηλαδή δύο χάρτινά κύπελλα συνδεδεμένα με σπάγγο όπως το παιδικό παιχνίδι που γνωρίζουμε. Το ηλεκτρικό τηλέφωνο όμως εφευρέθηκε όπως ξέρουμε το 1876 από τον Γκράχαμ Μπελ.
 Ο Μαρκόνι εφεύρε το 1895 τον ασύρματο σε ηλικία μόλις 21 ετών. Από αυτή την εφεύρεση ωφελήθηκε κυρίως η ναυσιπλοΐα.
 Μετά τον Μαρκόνι έχουμε μια σειρά από εφευρέσεις στον τομέα της τηλεπικοινωνίας (Ραδιόφωνο, τηλεόραση, κινητό τηλέφωνο, δορυφόροι). Όλες αυτές οι εφευρέσεις συνέβαλαν στον πολιτισμό γιατί  οι άνθρωποι μπορούσαν να επικοινωνήσουν με άλλους λαούς, να ανταλλάξουν ιδέες και να επηρεαστούν από αυτούς στον τομέα της τεχνολογίας, της επιστήμης, της τέχνης και των γραμμάτων.  
ΕΝΟΤΗΤΑ 2η
Οι επικοινωνίες μετά την ανακάλυψη του Ηλεκτρισμού
Το παρακάτω κείμενο αναφέρεται στις επικοινωνίες μετά την ανακάλυψη του ηλεκτρισμού οι οποίες είναι: Ασύρματη τηλεγραφία, ενσύρματη τηλεφωνία και τέλος ασύρματη τηλεφωνία.
Γενικά ο ηλεκτρισμός ανακαλύφθηκε το 600 π.Χ. από τον Θαλή τον Μιλήσιο, έναν από του επτά σοφούς της Αρχαίας Ελλάδας, ενώ έκανε πειράματα με το ήλεκτρο. Επί αιώνες, οι παρατηρήσεις του έμειναν ασύνδετες με άλλα φυσικά φαινόμενα και μόλις το 1580 μ.Χ., δηλαδή 2200 χρόνια μετά το Θαλή δίδεται το όνομα ηλεκτρισμός από τον Άγγλο φυσικό Γκίλμπερτ.

 Από τότε, ο ηλεκτρισμός, ο οποίος έχει τη μεγαλύτερη συμβολή στην εξέλιξη των διάφορων επιτευγμάτων του ανθρώπου, έδωσε το έναυσμα και κέντρισε το ενδιαφέρον των φυσικών επιστημόνων που ασχολήθηκαν με τα συστήματα τηλεπικοινωνιών, να ενσκήψουν και να μελετήσουν τις ιδιότητες του στατικού ηλεκτρισμού.
Το 1727 ο Γκρέη και το 1753 ο Μόρισον επιχείρησαν, με την εφαρμογή του στατικού ηλεκτρισμού, την αποστολή μηνυμάτων, αλλά οι προσπάθειες τους δεν είχαν τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Μετά από 30 ετών άκαρπες έρευνες, οι φυσικοί επανήλθαν στον οπτικό ή εναέριο τηλέγραφο, μέχρις ότου εφαρμόστηκε ο ηλεκτρομαγνητισμός. Στη συνέχεια ο Γάλλος Αραγκό, ο οποίος ανακάλυψε το 1832, το φαινόμενο της μαγνητίσεως του σιδήρου υπό την επίδραση του ηλεκτρικού ρεύματος και το ίδιο έτος, ο Άγγλος Φαραντέϊ, ο οποίος μελέτησε το φαινόμενο της ηλεκτρικής επαγωγής, συντέλεσαν στην ανακάλυψη του ηλεκτρομαγνήτη, ο οποίος απετέλεσε τη βάση για την εξέλιξη της ηλεκτρικής τηλεγραφίας.
Ασύρματη Τηλεγραφία
Το μεγάλο άλμα στην πρακτική εφαρμογή των ιδιοτήτων του ηλεκτρομαγνήτη έδωσε ο Αμερικάνος Μορς το 1836, ο οποίος με τη φερώνυμο συσκευή του και το Μορσικό αλφάβητο, το οποίο επισήμως αναγνωρίστηκε το 1837, απετέλεσε σταθμό στην εξέλιξη των τηλεπικοινωνιών. Η πρώτη τηλεγραφική συσκευή εγκαταστάθηκε μεταξύ Ουάσινγκτον και Βαλτιμόρης το Μάιο του 1844 (απόσταση 64 χιλ.). Το επόμενο έτος η γραμμή επεκτάθηκε μέχρι την Φιλαδέλφεια και τη Νέα Υόρκη (απόσταση 400 χιλ.).
Ενσύρματη Τηλεφωνία
Οι προσπάθειες για βελτίωση των τηλεπικοινωνιών συνεχίζονται με έμφαση στη «μεταφορά» της φωνής. Έτσι ο Αμερικάνος Γκράχαμ Μπελ επέτυχε το 1876 να παρουσιάσει την πρώτη τηλεφωνική συσκευή με την οποία μετέφερε την φωνή σε μεγάλη απόσταση. Το 1890 κατασκευάστηκε από τον Στρούγκερ ο αυτόματος δίσκος επιλογής και έτσι δημιουργήθηκε το πρώτο αυτόματο τηλέφωνο. Το 1915 έγιναν τα εγκαίνια της πρώτης τηλεφωνικής γραμμής μεταξύ Ν. Υόρκης και Άγιου Φραγκίσκου.
Με την ανάπτυξη της τηλεφωνίας μειώνεται αρχικά το ενδιαφέρον για την τηλεγραφία. Η εφεύρεση όμως το 1931 τηλέτυπου, που επιτρέπει την εκτύπωση του κειμένου κατευθείαν και ιδιαίτερα η δημιουργία αυτόματων τηλετυπικών δικτύων, από το 1950, δίνει μια νέα ώθηση στην τηλεγραφία. Μετά το 1980 η μεταβίβαση δεδομένων με μεγάλη ταχύτητα κάνει δυνατή τη διακίνηση μεγάλου όγκου πληροφοριών, που επεξεργάζονται ηλεκτρονικοί υπολογιστές.
Ασύρματη Επικοινωνία
Πρόδρομος της ασύρματης επικοινωνίας θεωρείται ο Γερμανός Φυσικός Χερτζ, με τις μελέτες που έκανε για την διάδοση των κυμάτων. Το 1895 ο Ιταλός Μαρκόνι, χρησιμοποιώντας το διεγέρτη του Χερτζ, πέτυχε για πρώτη φορά την ασύρματη εκπομπή και λήψη σημάτων. Το πρώτο δίπλωμα ευρεσιτεχνίας του Μαρκόνι κατατέθηκε το 1896. Ο επόμενος μεγάλος σταθμός στην ιστορία του ήταν η εφεύρεση, το 1904 της διοδικής λυχνίας από τον Αμερικανό Φλέμινγκ. Αργότερα άρχισε η εφαρμογή της ασύρματης επικοινωνίας- τηλεφωνίας (ραδιοφωνίας) στα Μακρά και Μεσαία κύματα. Ραγδαία ήταν η εξέλιξη των επικοινωνιών με τη μετέπειτα χρήση των Υψηλών, Λίαν Υψηλών, υπερυψηλών και υπέρ-υπερυψηλών συχνοτήτων που βοήθησαν στην επικοινωνιακή κάλυψη τεράστιων αποστάσεων. Η εφεύρεση και η εξέλιξη της ασπρόμαυρης και της έγχρωμης τηλεόρασης έδωσαν νέες διαστάσεις στον τομέα των επικοινωνιών. Από το 1958 άρχισε η εφαρμογή της ζεύξεως δύο σταθμών με τη χρήση τεχνητών δορυφόρων οι οποίοι διακρίνονται σε παθητικούς και ενεργούς. Οι παθητικοί ανακλούν απλώς τα ραδιοκύματα που δέχονται, ενώ οι ενεργοί λαμβάνουν τα ραδιοκύματα, τα ενισχύουν κατάλληλα και τα μεταδίδουν εκ νέου προς τη γη. Οι τεχνητοί δορυφόροι μαζί με την αλματώδη ανάπτυξη των ηλεκτρονικών υπολογιστών και των ψηφιακών επικοινωνιών, τείνουν να μονοπωλήσουν τις διηπειρωτικές τηλεφωνικές και τηλεοπτικές επικοινωνίες. Παραπλήσια με την επικοινωνία μέσω δορυφόρων είναι η επικοινωνία μέσω μετεωριτών. Η επικοινωνία αυτή βασίζεται στο φαινόμενο της ανακλάσεως των ραδιοκυμάτων στις ιονισμένες τροχιές των μικρομετεωριτών που εισέρχονται στην ατμόσφαιρα της Γης και εξαερώνονται. 
ΕΝΟΤΗΤΑ 3η
Το τηλέφωνο αποτελεί μία συσκευή συνδιάλεξης η οποία μεταφέρει τον ήχο μέσω ηλεκτρικών σημάτων και μετασχηματίζει τις ηλεκτρικές ταλαντώσεις σε ηχητικές. Η συσκευή αποτελείται από πομπό και δέκτη και συνδέεται με το τηλεφωνικό κέντρο με καλώδιο.

Εικ. 3.1 Ενσύρματο τηλέφωνο
Στις σύγχρονες κοινωνίες είναι κοινώς αποδεκτό το γεγονός ότι οι τηλεπικοινωνίες  έχουν γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας του κάθε ανθρώπου. Σε αυτό συμβάλλουν κυρίως οι τεχνολογικές εξελίξεις που έχουν σημειωθεί τις τελευταίες δεκαετίες. Μέσα σε αυτές βρίσκονται ο τηλέφωνο, η τηλεόραση και ο ηλεκτρονικός υπολογιστής.Από τα προϊστορικά χρόνια μέχρι και τον Μεσαίωνα είχαν επικρατήσει δύο βασικά είδη τηλεπικοινωνιών: η οπτική τηλεπικοινωνία και η ακουστική. Η οπτική τηλεπικοινωνία ξεκίνησε από τη στιγμή που ανακαλύφθηκε η φωτιά. Οι άνθρωποι επινόησαν διάφορους κώδικες και με τη βοήθεια σημάτων καπνού, πυρσών ή ακόμα και πολύχρωμων σημαιών μπορούσαν να επικοινωνούν από μακρινές αποστάσεις. Η αρχαιότερη, όμως, μορφή τηλεπικοινωνίας είναι η ηχητική. Ο προϊστορικός άνθρωπος την χρησιμοποίησε πρώτος και περιοριζόταν σε ηχητικά σήματα που προέρχονταν από διάφορα είδη τυμπάνων. Στη συνέχεια αυτά αντικαταστάθηκαν με διάφορα άλλα όργανα (κόρνες, τρομπέτες) και χρησιμοποιούνταν ευρέως για στρατιωτικούς σκοπούς μέχρι την εμφάνιση πιο αποτελεσματικών μέσων.Οι πιο χαρακτηριστικές εφευρέσεις είναι εκείνες των αρχαίων Ελλήνων, οι οποίοι είχαν καταφέρει να αναπτύξουν ένα πρωτότυπο σύστημα τηλεπικοινωνιών που βασιζόταν τόσο στο οπτικό όσο και στο ηχητικό τηλεπικοινωνιακό πρότυπο. Εφευρέσεις όπως το ακουστικό κέρας, ο οπτικός τηλέγραφος, ο υδραυλικός τηλέγραφος και το σύστημα των φρυκτωριών έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη των τηλεπικοινωνιών. Αρκετά χρόνια αργότερα, η ανάγκη για ένα γρήγορο και αξιόπιστο μέσο επικοινωνίας είχε γίνει πλέον επιτακτική. Έτσι εμφανίστηκε ο σπουδαιότερος πρόδρομος του τηλεφώνου, ο τηλέγραφος. Η ιδέα του τηλεγράφου υλοποιήθηκε το1774 από τον Ελβετό George Luis που κατασκεύασε μια πρώιμη μορφή τηλεγράφου, αργότερα εμφανίστηκαν οι τηλέγραφοι του Semmering (1810), του Ampere και των Cooke και Wheaton. Όμως ο Αμερικανός Samuel Morse το 1837 παρουσίασε τον τηλέγραφό του που είχε την δυνατότητα να μεταδίδει μηνύματα σε πολύ μακρινές αποστάσεις γρήγορα και χωρίς μεγάλο κόστος. Το πρώτο μήνυμα από αυτόν τον τηλέγραφο στάλθηκε το 1844 από την Ουάσιγκτον στην Βαλτιμόρη. Πολλοί προσπάθησαν να κατασκευάσουν ένα μηχάνημα που θα μπορούσε να μεταβιβάσει τον ήχο και την ανθρώπινη ομιλία διαμέσου του ηλεκτρισμού. Αυτό το κατάφερε ο Αμερικανός φυσικός Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ το 1876. Η αρχή λειτουργίας της μηχανής του Γκράχαμ Μπελ ήταν πολύ απλή σε σύγκριση με τις σημερινές πολύπλοκες μηχανές. Το τηλέφωνο άρχισε να εξελίσσεται και να χρησιμοποιείται για τη σύνδεση μακρινών αποστάσεων μετά την εφεύρεση του μικροφώνου από τον Αμερικανό Χίγκες το 1877. Στα χειροκίνητα τηλεφωνικά κέντρα ο συνδρομητής για να καλέσει το κέντρο στρέφει μια μαγνητοηλεκτρική μηχανή που έχει το τηλέφωνό του. Στο κέντρο ανάβει ένα λαμπάκι. Η τηλεφωνήτρια ρωτάει τον συνδρομητή με ποιον αριθμό θέλει να μιλήσει. Μετά συνδέει τους δυο ομιλητές. Σήμερα τα χειροκίνητα τηλεφωνικά κέντρα χρησιμοποιούνται σε αραιοκατοικημένες περιοχές. Στα ημιαυτόματα τηλεφωνικά κέντρα ο συνδρομητής συνδέεται με το κέντρο αμέσως μόλις σηκώσει το ακουστικό. Στη συνέχεια η σύνδεσή με τον αριθμό που ζητάει γίνεται όπως και στα χειροκίνητα κέντρα. Τα ημιαυτόματα κέντρα χρησιμοποιούνται σε περιοχές που θα εγκατασταθούν αυτόματα κέντρα.Τα αυτόματα τέλος τηλεφωνικά κέντρα είναι η πιο εξελιγμένη μορφή που χρησιμοποιείται σήμερα σ' όλο τον κόσμο. Ο συνδρομητής μπορεί να μιλήσει απευθείας με τον αριθμό που ζητάει, αρκεί να σχηματίσει τον αριθμό αυτό πάνω στο δίσκο που έχει η συσκευή του.


Εικ. 3.2 Ασύρματο τηλέφωνο
 ΕΝΟΤΗΤΑ 4η
Τι είναι ένα κοινωνικό δίκτυο
Κοινωνική δικτύωση είναι η συγκέντρωση ή συμμετοχή των ατόμων σε συγκεκριμένες ομάδες, όπως για παράδειγμα οι αγροτικές κοινότητες, οι γειτονιές, οι χώροι εργασίας, τα πανεπιστήμια και τα σχολεία. Στη βιβλιογραφία εμφανίζονται διάφοροι ορισμοί για το τι είναι ένα κοινωνικό δίκτυο:
● Ο Χτούρης (Χτούρης 2004) ορίζει ως κοινωνικά δίκτυα τα «πολυδιάστατα συστήματα επικοινωνίας και διαμόρφωσης της ανθρώπινης πρακτικής και της κοινωνικής ταυτότητας».
● Οι Walker, MacBride και Vachon (1977), όρισαν ως κοινωνικό δίκτυο το άθροισμα των προσωπικών επαφών μέσω των οποίων το άτομο διατηρεί την κοινωνική του ταυτότητα, λαμβάνει συναισθηματική υποστήριξη, υλική ενίσχυση και συμμετοχή στις υπηρεσίες, έχει πρόσβαση στις πληροφορίες και δημιουργεί νέες κοινωνικές επαφές.
● Τα κοινωνικά δίκτυα συνήθως αποτελούνται από τα μέλη της οικογένειας, τους φίλους και τους γνωστούς και περιλαμβάνουν τρεις κρίσιμες έννοιες: α) το μέγεθος ή το εύρος, το οποίο αναφέρεται στον αριθμό των ατόμων που συμμετέχουν στο δίκτυο, β) τη σύνθεση, δηλαδή το ποσοστό συμμετοχής μελών της ευρύτερης οικογένειας ή φίλων στο δίκτυο, γ) τη συχνότητα, που δηλώνει το πόσο συχνά τα μέλη ενός κοινωνικού δικτύου αλληλεπιδρούν μεταξύ τους (Χτούρης, Παπάνης, Ρόντος, 2004). Ένα κοινωνικό δίκτυο είναι επομένως μια κοινωνική δομή που αποτελείται από άτομα τα οποία συνδέονται ή δεσμεύονται μεταξύ τους με έναν ή περισσότερους συγκεκριμένους τύπους αλληλεξάρτησης όπως η φιλία, η συγγένεια, τα κοινά ενδιαφέροντα, οι οικονομικές συναλλαγές κλπ. Δεν είναι ίσως υπερβολή το να ισχυριστούμε ότι τα θέματα και τα ενδιαφέροντα των κοινωνικών δικτύων είναι τόσο ποικίλα και πλούσια, όσο και η ιστορία του κόσμου μας. Η κοινωνική δικτύωση σήμερα είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στην online μορφή της, δηλαδή σε απευθείας σύνδεση στο Διαδίκτυο. Αυτό συμβαίνει διότι το Διαδίκτυο είναι γεμάτο με εκατομμύρια άτομα που επιθυμούν να γνωρίσουν άλλους ανθρώπους, να αναπτύξουν φιλίες ή επαγγελματικές συμμαχίες, να αναζητήσουν εργασία, να σχηματίσουν ομάδες και να μοιράζονται από πρώτο χέρι πληροφορίες και εμπειρίες σχετικά με τα χόμπι και τα ενδιαφέροντά τους. Όταν πρόκειται για online κοινωνική δικτύωση, χρησιμοποιούνται ιστοσελίδες γνωστές ως ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης. Οι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης λειτουργούν ως online κοινότητες των χρηστών του Διαδικτύου. Ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε ιστότοπου, τα μέλη της online κοινότητας έχουν κοινά ενδιαφέροντα όπως κάποιο χόμπι, τη θρησκεία ή την πολιτική. Η εγγραφή και πρόσβαση σε έναν ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης παρέχει στα μέλη του άμεση και συνεχή κοινωνικοποίηση. Αυτή η κοινωνικοποίηση μπορεί να περιλαμβάνει την ανάγνωση του προφίλ των άλλων μελών και συχνά και την επικοινωνία μαζί του. Οι ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης ή ηλεκτρονικά κοινωνικά δίκτυα, έκαναν την εμφάνισή τους το 2002 με το Friendster. Αυτές οι ιστοσελίδες επιτρέπουν στα άτομα να παρουσιάσουν τουςεαυτού . τους να αναπτύξουν την κοινωνική τους δικτύωση, καθώς και να δημιουργήσουν ή να διατηρήσουν συνδέσεις με άλλους χρήστες. Η ιστοσελίδα κοινωνικής δικτύωσης όμως που ξεχώρισε ανάμεσα στις άλλες είναι το Facebook. Με 132 εκατομμύρια χρήστες, τον Ιούνιο του 2008, και 200% μέση ετήσια αύξηση εγγραφών το Facebook είναι αναμφισβήτητα η δημοφιλέστερη ιστοσελίδα κοινωνικής δικτύωσης.(www.enet.gr)
Δημοφιλή online κοινωνικά δίκτυα
Σήμερα, υπάρχουν πολλοί ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης. Οι ιστότοποι διακρίνονται σε κατηγορίες ανάλογα με:
● το αντικείμενό τους, δηλ. το στόχο της δικτύωσης,
● τον τρόπο εγγραφής και συμμετοχής μελών (ελεύθερη ή περιορισμένη),
● τον τρόπο επικοινωνίας μεταξύ των μελών τους και
● το είδος του περιεχομένου που ανταλλάσσουν οι χρήστες μεταξύ τους. Άλλοι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης εστιάζουν σε συγκεκριμένα ενδιαφέροντα χρηστών, ενώ άλλοι δεν έχουν συγκεκριμένο στόχο ή αντικείμενο. Οι τελευταίοι συχνά αναφέρονται ως "παραδοσιακοί" ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης και συνήθως έχουν ανοιχτή την ένταξη μελών σε όλους τους χρήστες του Διαδικτύου. Στους περισσότερους από αυτούς τους ιστότοπους τα μέλη μπορούν και να δημιουργήσουν το δικό τους δίκτυο φίλων και να εξαλείψουν τα μέλη που δεν έχουν κοινά ενδιαφέροντα ή στόχους. Σε κάποιους ιστότοπους η εγγραφή μελών είναι ελεύθερη, ενώ σε άλλους απαιτείται πρόσκληση από ένα υπάρχον μέλλον, δηλ. σύσταση του μέλους για την εγγραφή του. Ο τρόπος επικοινωνίας μεταξύ των μελών μπορεί να είναι ατομικός, δηλαδή ανάμεσα σε δύο άτομα, ή μαζικός όπου τα μέλη δημοσιεύουν περιεχόμενο ορατό σε όλους τα μέλη. Μπορεί να περιλαμβάνει δημοσιεύσεις μηνυμάτων ή ακόμα και ζωντανές συνομιλίες, σχόλια, νήματα συζητήσεων κλπ. Το περιεχόμενο που δημοσιεύουν ή ανταλλάσσουν μεταξύ τους τα μέλη του ιστότοπου μπορεί να είναι κείμενο, φωτογραφίες, ή ακόμα και βίντεο.
Τα ιστολόγια (blogs ή web logs) αποτελούν ένα είδος κοινωνικών δικτύων των οποίων τα μέλη (bloggers) δραστηριοποιούνται έντονα επαγγελματικά ή από προσωπικό ενδιαφέρον σε συγκεκριμένο τομέα ή θέμα και επιθυμούν να δημοσιεύουν τις προσωπικές τους απόψεις συνήθως με εκτενή τρόπο. Στόχος τους είναι προσελκύσουν απλούς χρήστες του Διαδικτύου οι οποίοι θα γίνουν αποδέκτες των προσωπικών του απόψεων, ή θα εμπλακούν σε διάλογο μαζί τους. Μπορούν να χαρακτηριστούν ως “ερασιτέχνες” δημοσιογράφοι ή συγγραφείς. Οι πιο δημοφιλείς ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης σήμερα είναι οι εξής:
● Facebook● MySpace● Youtube● Blogger● Flickr● Twitter● LinkedIn
To Facebook είναι μια ανοιχτή online υπηρεσία κοινωνικής δικτύωσης όπου οι άνθρωποι μπορούν να επικοινωνούν με τους φίλους τους, να δημιουργήσουν νέες σχέσεις και να συγκροτήσουν ομάδες κοινού ενδιαφέροντος. Η ιστορία του Facebook ξεκίνησε το 2004 μέσα από το Χάρβαρντ, όταν ο τριτοετής φοιτητής τότε Μαρκ Ζούκερμπεργκ σκέφτηκε να δημιουργήσει ένα ηλεκτρονικό δίκτυο για την επικοινωνία μεταξύ των συμφοιτητών του. Στην αρχή το Facebook προοριζόταν μόνον για τους φοιτητές του Χάρβαρντ. Στη συνέχεια επεκτάθηκε και σε άλλα πανεπιστήμια της Βοστώνης και της ευρύτερης περιοχής της Νέας Αγγλίας, αλλά παρέμενε πάντα σε πλαίσια πανεπιστημιακά και μαθητικά. Το Σεπτέμβριο του 2006 η ιστοσελίδα όμως έγινε προσβάσιμη σε όλο τον κόσμο και έκτοτε ξεκίνησε η ραγδαία άνοδός του. Οι χρήστες του facebook μπορούν να εγγραφούν σε αυτό καταχωρώντας προσωπικά στοιχεία όπως όνομα, επίθετο, ηλεκτρονική διεύθυνση, ηλικία κλπ. Σ’ αυτόν το χώρο μπορούν άτομα από οποιαδήποτε χώρα να επικοινωνήσουν, να μοιραστούν εικόνες, βίντεο, μουσική και ό,τι άλλο επιθυμούν χωρίς εμπόδια. Η εγγραφή μπορεί να δημιουργηθεί μέσα σε ελάχιστο χρόνο και μάλιστα είναι δωρεάν. Τα μέλη διατηρούν λίστα φίλων τους οποίους έχουν τη δυνατότητα να αναζητήσουν, να προσκαλέσουν ή να αποδεχτούν/αρνηθούν τη “φιλία” τους. Το Facebook παρέχει στα μέλη του και μία σειρά ψυχαγωγικών εφαρμογών όπως τεστ προσωπικοτήτων, νοημοσύνης, ικανοτήτων καθώς και παιχνίδια ή υπηρεσίες προσομοίωσης της πραγματικότητας - εικονικές φάρμες, κατοικίδια, εικονικές οικογένειες- τα οποία είναι πολύ δημοφιλή. To facebook μετρά μόλις 6 χρόνια ζωής στον κυβερνοχώρο και η εξάπλωσή του αποτελεί φαινόμενο, εφόσον σήμερα αριθμεί περισσότερα από 500 εκατομμύρια μέλη. Το facebook είναι τόσο δημοφιλές που η ιστορία του έγινε ταινία το 2010 με τίτλο “The social network”. “Μια φθινοπωρινή βραδιά του 2003, ο φοιτητής του Χάρβαρντ και ιδιοφυΐα στις γλώσσες προγραμματισμού, Μαρκ Ζάκερμπεργκ, κάθεται στον υπολογιστή του και ξεκινά να δουλεύει πάνω σε μια καινούρια ιδέα.... αρχίζει κάτι που σύντομα θα μετατραπεί σε ένα παγκόσμιο κοινωνικό δίκτυο και θα προκαλέσει επανάσταση στην επικοινωνία. Μόλις έξι χρόνια, αλλά και 500 εκατομμύρια φίλους μετά, ... γίνεται ο νεαρότερος δισεκατομμυριούχος στην Ιστορία. Όμως η επιτυχία οδηγεί τόσο σε προσωπικές όσο και νομικές επιπλοκές.” (Απόσπασμα για την ταινία από το www.myfilm.gr). Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται τα βασικά χαρακτηριστικά του ιστότοπου
του ιστότοπου facebook.(www.news.kathimerini.gr) (www.facebook.gr)
Τίτλος κοινωνικού
δικτύου
facebook
Διεύθυνση ιστότοπου
www.facebook.com
Ελεύθερη εγγραφή
μελών
Ναι
Απαιτούμενα στοιχεία
για την εγγραφή μελών
Ονοματεπώνυμο , ηλικία, φύλο , ηλεκτρονική διεύθυνση
Στοιχεία που
εμφανίζονται στο
προφίλ των μελών
Φωτογραφία, Ημερομηνία γέννησης, Σπουδές, Επάγγελμα,
Ενδιαφέροντα, Προσωπική κατάσταση (ελεύθερος/δεσμευμένος
κλπ)
Τρόπος διασύνδεσης με
άλλους χρήστες
Ελεύθερη/ Μετά από πρόσκληση/ Μετά από αίτημα
Υλικό που μπορούν
να δημοσιεύσουν οι
χρήστες
Κείμενο, Εικόνες, Βίντεο, Σύνδεσμοι
Άλμπουμ φωτογραφιών
Υποστηρίζεται
Αριθμός χρηστών
παγκοσμίως
περίπου 500.000.000
Αριθμός χρηστών
πανελλήνια
περίπου 6.000.000
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.1

Το Facebook αποτελεί τον αγαπημένο προορισμό εκατομμυρίων Ελλήνων χρηστών του Διαδικτύου. Σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποίησε το Εργαστήριο Ηλεκτρονικού Επιχειρείν (ELTRUN) του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, η πλειοψηφία του συνόλου των χρηστών (62%) που είναι εγγεγραμμένοι στο facebook δεν είναι εγγεγραμμένοι σε άλλη παρόμοια ιστοσελίδα. Ένα πολύ μεγάλο ποσοστό των χρηστών (59%) επισκέπτεται το facebook συχνότερα από 1 φορά την ημέρα. Το 34% των χρηστών επισκέπτεται το facebook 2-3 φορές ημερησίως και το 25% ακόμη συχνότερα. Το 75% των χρηστών ξοδεύουν λιγότερο από 30 λεπτά σε κάθε τους επίσκεψη στο facebook. Το 50% δηλώνει μέσο χρόνο επίσκεψης λιγότερο από ένα τέταρτο της ώρας. Το αποτέλεσμα αυτό σε συνδυασμό με τη μέση συχνότητα επισκέψεων δείχνει πως ο μέσος χρήστης του facebook το επισκέπτεται αρκετές φορές την ημέρα και για μικρή διάρκεια, άρα γίνεται αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας του. Το 92% των χρηστών δηλώνει πως ο βασικός λόγος χρήσης του facebook είναι η επικοινωνία με παλιούς φίλους και γνωστούς. Στη συνέχεια, ο δεύτερος επικρατέστερος λόγος χρήσης είναι η ενασχόληση με διάφορες εφαρμογές (τεστ γνώσεων & ευφυΐας, ερωτηματολόγια προτιμήσεων, φωτογραφίες & βίντεο, κ.ά.) και παιχνίδια που μπορεί να εγκατασταθούν στην ιστοσελίδα του facebook. Το 46% των χρηστών δηλώνει πως χρησιμοποιεί το facebook για να μαθαίνει προσωπικά στοιχεία φίλων και γνωστών. Οι νέες γνωριμίες και το «ηλεκτρονικό» φλερτ δεν αποτελούν για τους Έλληνες χρήστες ένα από τα βασικά κίνητρα χρήσης του facebook, αφού μόνο το 28% δηλώνει πως επισκέπτεται το facebook για αυτόν τον λόγο. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, σχεδόν το σύνολο των χρηστών εκμεταλλεύεται τη δυνατότητα που παρέχει το facebook για επανασύνδεση με παλιούς φίλους και γνωστούς. και ένα πολύ μεγάλο ποσοστό των χρηστών επιδίδεται σε ένα νέο είδος “ηλεκτρονικού κουτσομπολιού”. Αναφορικά με το βαθμό εμπιστοσύνης των χρηστών προς το Facebook, το 33% των χρηστών δηλώνει πως εμπιστεύεται αρκετά ή πολύ το facebook και το 38% δηλώνει πως δεν το εμπιστεύεται καθόλου ή το εμπιστεύεται λίγο. Όσον αφορά τη σχέση που έχουν οι χρήστες με το facebook, είναι σχεδόν ή πολύ απαραίτητο στο 42% των χρηστών. Το ποσοστό αυτό επιβεβαιώνει την ιδιαίτερη σχέση που έχουν οι χρήστες του facebook με την συγκεκριμένη ιστοσελίδα.(www.news.kathimerini.gr)
Myspace
Το myspace είναι μια ιστοσελίδα κοινωνικής δικτύωσης με έδρα της το Beverly Hills της Καλιφόρνια. Το Myspace έγινε ο πιο δημοφιλής ιστότοπος κοινωνικής δικτύωσης στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Ιούνιο του 2006. Είχε ξεπεράσει σε διεθνές επίπεδο τον κύριο ανταγωνιστή του το Facebook, τον Απρίλιο του 2008, με βάση τους μηνιαίους επισκέπτες. Απασχολεί 1.000 εργαζόμενους, μετά την απόλυση του 30% του εργατικού δυναμικού της, τον Ιούνιο του 2009. Η εταιρεία δεν αποκαλύπτει τα έσοδα ή τα κέρδη της. Τον Αύγουστο του 2010 περιορίστηκε στα 95 εκατομμύρια μοναδικούς χρήστες.(www.businessweek.com)

Τίτλος κοινωνικού
δικτύου
Myspace
Διεύθυνση ιστότοπου
http://www.myspace.com
Ελεύθερη εγγραφή
μελών
Ναι
Απαιτούμενα στοιχεία
για την εγγραφή μελών
‘Όνομα, επώνυμο, Email, κωδικός, ημερομηνία, γέννησης,
φύλο, τύπος λογαριασμού
Στοιχεία που
εμφανίζονται στο προφίλ
των μελών
Φωτογραφία, Ημερομηνία γέννησης, Ενδιαφέροντα, Κατάσταση
Τρόπος διασύνδεσης με
άλλους χρήστες
Μετά από αίτημα
Υλικό που μπορούν
να δημοσιεύσουν οι
χρήστες
Κείμενο, Εικόνες, Βίντεο, Σύνδεσμοι
Άλμπουμ φωτογραφιών
Ναι
Αριθμός χρηστών
παγκοσμίως
34.000.000
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.2 
YouTube
Το YouTube είναι μια υπηρεσία κοινωνικής δικτύωσης με περιεχόμενο που αποτελείται από βίντεο που δημιουργούν και
δημοσιεύουν τα μέλη του. Μέσα από την σελίδα του Youtube οι χρήστες μπορούν να αναπαράγουν τα βίντεο που ανήκουν σε άλλους χρήστες και να “ανεβάσουν” και να τα δικά τους βίντεο. Επίσης έχουν την δυνατότητα να σχολιάσουν τα βίντεο και τα τραγούδια που ακούν και να δείξουν αν τους αρέσουν ή όχι, απλά πατώντας ένα κουμπί. Οι χρήστες μπορούν να επιλέξουν το περιεχόμενό τους να είναι δημόσιο ή ιδιωτικό για τους ίδιους και συγκεκριμένους χρήστες. Το YouTube αποτελεί τη μεγαλύτερη σε χρήστες και όγκο περιεχομένου μηχανή αναζήτησης και παροχής βίντεο.(www.website-monitoring.com)

Τίτλος ιστότοπου
Youtube
Διεύθυνση ιστότοπου
www.youtube.com
Ελεύθερη εγγραφή
μελών
Ναι, Σύνδεση με λογαριασμό gmail
Απαιτούμενα στοιχεία για
την εγγραφή μελών
Διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, Όνομα χρήστη,
Τοποθεσία, Ημερομηνία γέννησης, Φύλλο
Στοιχεία που
εμφανίζονται στο προφίλ
των μελών
Φωτογραφία, Ημερομηνία γέννησης, Σπουδές, Επάγγελμα
Ενδιαφέροντα, Κατάσταση
Τρόπος διασύνδεσης με
άλλους χρήστες
Ελεύθερη/Μετά από πρόσκληση/Μετά από αίτημα
Υλικό δημοσίευσης
Κείμενο, Εικόνες, Βίντεο, Σύνδεσμοι
Άλμπουμ φωτογραφιών
Ναι/Όχι
Αριθμός προβολών
βίντεο
Περισσότερες από 1 δισεκατομμύριο την εβδομάδα
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.3 
Twitter
Το twitter δημιουργήθηκε το 2006 και έχει περίπου 200 εκατομμύρια χρήστες, οι οποίοι δημοσιεύουν καθημερινά 65 εκατομμύρια μηνύματα. Τα μηνύματα είναι μικρού μεγέθους, όσο και τα μηνύματα κινητής τηλεφωνίας. Τα μέλη μπορούν να ακολουθούν τα μηνύματα άλλων χρηστών καθώς και να απαντούν σε αυτά. Το δίκτυο έχει απαγορευθεί στην Κίνα (λογοκρισία). Το δίκτυο προσφέρει στους χρήστες του τη δυνατότητα να αναφέρουν ενόχληση από άλλα μέλη του δικτύου, των οποίων ο λογαριασμός μπορεί να ανασταλεί γι’ αυτό το λόγο. Όταν ένας χρήστης δημοσιεύσει ένα μήνυμα, δεν είναι δυνατόν να το αλλάξει, αλλά μόνο να το διαγράψει. (www.twitter.com)

Τίτλος
Twitter
Διεύθυνση URL
www.twitter.com
Ελεύθερη εγγραφή
Ναι
Απαιτούμενα στοιχεία
εγγραφής
Ονοματεπώνυμο, e-mail
Στοιχεία προφίλ
Όνομα, Φωτογραφία, Τοποθεσία, Αντιπροσωπευτικό μήνυμα ή
slogan.
Τρόπος διασύνδεσης
με άλλους χρήστες
Μετά από αίτημα
Υλικό δημοσίευσης
Μικρά τμήματα κειμένου (tweets) που αποτελούνται από μέχρι
140 χαρακτήρες.
Οι δημοσιεύσεις των μελών εμφανίζονται αυτόματα στις σελίδες
των επαφών τους.
Τα μέλη μπορούν να στέλνουν προσωπικά μηνύματα στις
διασυνδέσεις τους.
Άλμπουμ
φωτογραφιών
Μέσω εφαρμογής τρίτων
Αριθμός χρηστών
παγκοσμίως
200 εκατομμύρια
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.4

LinkedIn
Το δίκτυο LinkedIn στοχεύει στη δικτύωση επαγγελματιών και διευκολύνει τα μέλη του στη διατήρηση επαγγελματικών σχέσεων ακόμα και στην εύρεση εργασίας. Η δικτύωση των μελών επεκτείνεται σε 3 επίπεδα: κάθε μέλος διασυνδέεται αυτόματα με τους άμεσους γνωστούς του, αλλά και με τους γνωστούς των γνωστών του.  (www.linkedin.com )

Τίτλος
LinkedIn
Διεύθυνση URL
www.linkedin.com
Ελεύθερη εγγραφή
Ναι
Απαιτούμενα στοιχεία
εγγραφής
ONOMATEΠΩΝΥΜΟ
ΠΟΛΗ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΟΥ
Στοιχεία προφίλ
Φωτογραφία, Σπουδές, Επάγγελμα, Συνδέσεις, Ιστοσελίδες
Τρόπος διασύνδεσης με
άλλους χρήστες
Ελεύθερη/Μετά από πρόσκληση/Μετά από αίτημα
Υλικό δημοσίευσης
Κείμενο, Εικόνες, Βίντεο, Σύνδεσμοι (θέσεις εργασίας, εργοδότες)
Άλμπουμ φωτογραφιών
Ναι
Αριθμός χρηστών
παγκοσμίως
Περισσότεροι από 100 εκατομμύρια
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.5
Blogger
Το Blogger είναι μια υπηρεσία δημιουργίας ιστολόγιων (web logs ή blogs). Οι χρήστες δημοσιεύουν σε αυτά υλικό με τη μορφή κειμένου, φωτογραφιών ή βίντεο. Οι υπόλοιποι χρήστες μπορούν να προσθέτουν σχόλια και αντιδράσεις στο δημοσιευμένο υλικό.(www.blogger.com)

Τίτλος ιστότοπου
BLOGGER
Διεύθυνση ιστότοπου
www.blogger.com
Ελεύθερη εγγραφή
μελών
Ναι, Ενοποίηση με λογαριασμό Google
Απαιτούμενα στοιχεία
για την εγγραφή μελών
Διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου
Στοιχεία που
εμφανίζονται στο
προφίλ των μελών
Φωτογραφία, Ημερομηνία γέννησης, Σπουδές, Επάγγελμα,
Ενδιαφέροντα, Κατάσταση
Τρόπος διασύνδεσης
με άλλους χρήστες
Οι χρήστες μπορούν να δημιουργήσουν ομάδες δημοσίευσης,
οι χρήστες μπορούν να προσθέσουν τις δημοσιεύσεις άλλων σε
δικές τους σελίδες (blog follow-up),
οι χρήστες μπορούν να σχολιάζουν τις δημοσιεύσεις άλλων
χρηστών,
οι χρήστες μπορούν να προσθέσουν «αντιδράσεις» (reactions)
σε δημοσιευμένα άρθρα, παρέχοντας προκαθορισμένα σχόλια
(π.χ. «like it», «so and so» κλπ).
Υλικό δημοσίευσης
Κείμενο, Εικόνες (φιλοξενούνται στο Picasa που συνδέεται με
λογαριασμό Google), Βίντεο (φιλοξενείται στο Google Videos),
Σύνδεσμοι.
Οι δημοσιεύσεις δημοσιεύονται στο domain blogspot.com.
Οι δημοσιεύσεις μπορούν να γίνουν και από το κινητό.
Άλμπουμ
φωτογραφιών
Ναι
( online social networks εργασία)
Πιν. 4.6
Flickr
Το flickr είναι ένα κοινωνικό δίκτυο δημοσίευσης και διαμοίρασης φωτογραφιών. Οι χρήστες του ανεβάζουν, οργανώνουν και δημοσιεύουν τις φωτογραφίες τους. Μπορούν να προσθέσουν άτομα που είναι επίσης μέλη του δικτύου και εμφανίζονται στις φωτογραφίες, καθώς και κατηγορίες, σημειώσεις, σχόλια και προτιμήσεις για συγκεκριμένες φωτογραφίες. Το flickr παρέχει δυνατότητες αναζήτησης φωτογραφιών με βάση παγκόσμια τοποθεσία, με βάση το μοντέλο της φωτογραφικής μηχανής με την οποία τραβήχτηκαν, αλλά και με βάση τις κατηγορίες ή ετικέτες που συνδέεται με τις φωτογραφίες.( http://www.flickr.com)

Τίτλος
Flickr
Διεύθυνση URL
http://www.flickr.com
Ελεύθερη εγγραφή
Ναι, Δημιουργεί λογαριασμό yahoo, Συνδέεται με λογαριασμό
facebook, google.
Απαιτούμενα στοιχεία
εγγραφής
Όνομα, Φύλο, Ημερομηνία Γέννησης, Χώρα
Στοιχεία προφίλ
Φωτογραφία, Τοποθεσία, Φύλο, Κατάσταση, Επάγγελμα,
Επαφές, Ομάδες
Τρόπος διασύνδεσης με
άλλους χρήστες
Μετά από πρόσκληση
Υπάρχει δυνατότητα αναζήτησης άλλων μελών με βάση το email
τους.
Υπάρχει δυνατότητα συμμετοχής σε ομάδες.
Υλικό δημοσίευσης
Εικόνες, Βίντεο, Σχόλια, Σημειώσεις, Αντιδράσεις.
Ο χρήστης μπορεί να καθορίσει ποιος θα βλέπει το περιεχόμενό
του, σε ομάδες επαφών.
Άλμπουμ φωτογραφιών
Ναι
Αριθμός χρηστών
παγκοσμίως
Περισσότεροι από 40 εκατομμύρια.
Αριθμός φωτογραφιών
που φιλοξενεί
Περισσότερες από 4 δισεκατομμύρια
(online social networks εργασία)
Πιν. 4.7
Κοινωνική ζωή
«Έχουμε υποστεί μια κοινωνική αλλαγή τα τελευταία τέσσερα ή πέντε χρόνια και τώρα σχεδόν ο κάθε φοιτητής διαχειρίζεται τις σχέσεις του μέσω του Facebook», καθηγητής W. K. Campbell, του Πανεπιστημίου της Georgia των Η.Π.Α. Τα κοινωνικά δίκτυα δεν αποτελούν δημιούργημα κάποιας μεγάλης εταιρείας. Όταν έγιναν δημοφιλή από τους ενδιαφερόμενους, ήρθε σαν αποτέλεσμα η τεράστια αναγνωρισιμότητα. Ο κ. Μητακίδης υποστηρίζει πως η χρήση τους αποτελεί μια συνεχώς ανερχόμενη τάση. Αυτό γίνεται γιατί απευθύνονται σε όλο τον κόσμο ανεξαρτήτως κοινωνικής τάξης. Οι λόγοι της τεράστιας διάδοσής τους είναι η δημιουργία μίας εικονικής πραγματικότητας άνευ περιορισμών. Ωστόσο δεν είναι λίγοι οι άνθρωποι που τα χρησιμοποιούν προς καλλιέργεια των ενδιαφερόντων τους. Το Facebook αποτελεί πλέον σημαντικό παράγοντα στην ανάπτυξη των ανθρώπινων σχέσεων.. Για παράδειγμα στην ταινία «The Social Network», που αναφέρεται στη ζωή του ιδρυτή του Facebook Μαρκ Ζάκερμπεργκ, καθίσταται σαφές ότι το δίκτυο προσέλκυσε τους νέους ηλικίας 18-30 ετών που επιδόθηκαν σε ένα παιχνίδι ηλεκτρονικού κουτσομπολιού. Τα άτομα αυτά σύμφωνα με έρευνες ψυχολόγων είναι πιο εγωκεντρικά καθώς ζουν σε έναν πλασματικό κόσμο όπου μόνο εκεί θεωρούνται αποδεκτά. Ωστόσο τα κοινωνικά δίκτυα θεωρούνται από πολλούς ότι καλύπτουν τις κοινωνικές τους επιθυμίες. Όπως και ο ίδιος ο ιδρυτής του, το Facebook λειτουργεί αντιφατικά καθώς οι άνθρωποι που το χρησιμοποιούν εμφανίζουν έναν διαφορετικό εαυτό με μόνο στόχο να αγαπηθούν. Τα κοινωνικά δίκτυα ασκούν έντονη επιρροή στην κοινωνία. Η πραγματική κοινωνία όμως διαφέρει από τα κοινωνικά δίκτυα του παγκόσμιου ιστού. Δηλαδή οι άνθρωποι επηρεάζονται από εκείνους που συναναστρέφονται καθημερινά. Δεν είναι τόσο εύκολο να επηρεαστεί κάποιος από έναν άγνωστο, αλλά μονό από κάποιον φίλο του, δηλαδή από άτομα με τα οποία έχει ήδη σχέσεις.(www.psychologytoday.com)
Έφηβοι και κοινωνικά δίκτυα

 
Οι διαστάσεις που έχουν λάβει τα κοινωνικά δίκτυα όπως το facebook στη σημερινή εποχή και η επιρροή που έχουν στη ζωή των ανθρώπων και ειδικά των εφήβων είναι τεράστιες. Σύμφωνα με πολλές έρευνες γίνεται πολύ συχνά χρήση των κοινωνικών δικτύων από παιδιά και εφήβους που έχουν μεγαλώσει σε ένα περιβάλλον το οποίο δε γνωρίζει τη σωστή τους χρήση έτσι ώστε να μπορέσει να τα καθοδηγήσει.(www.psychologytoday.com).  Η συζήτηση για τη χρήση των κοινωνικών δικτύων από τους εφήβους αποκτά νόημα και ενδιαφέρον μόνο όταν χρησιμοποιήσουμε ερευνητικά στοιχεία. Απαντώντας σε ερωτήσεις όπως ποιες είναι οι καθημερινές συνήθειες των εφήβων, ποια εργαλεία χρησιμοποιούν περισσότερο μπορούμε να κατανοήσουμε το βαθμό διείσδυσης της τεχνολογίας στη ζωή τους. Σύμφωνα με την έρευνα του Pew Research Center (Κέντρο Ερευνών) το 2009 το 93% των εφήβων μπαίνουν στο διαδίκτυο και μάλιστα έχουν πρόσβαση από το σπίτι τους. Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι σήμερα δεν χρειάζεται πια να αναζητούν χώρους πρόσβασης για το διαδίκτυο. Τα on-line παιχνίδια είναι η αγαπημένη τους συνήθεια στο διαδίκτυο σε συντριπτικό ποσοστό ενώ δεύτερη έρχεται η αναζήτηση πληροφοριών για διάφορα ψυχαγωγικά προγράμματα και δημοφιλείς ήρωες του κινηματογράφου. Τα κοινωνικά δίκτυα αποτελούν μέρος του τρόπου επικοινωνίας μεταξύ τους μέσω μηνυμάτων, αλλά έρχονται δεύτερα μετά τα SMS μηνύματα μέσω κινητών τηλεφώνων. Είναι ενδιαφέρον ότι οι έφηβοι προτιμούν εμφανώς το facebook ενώ δεν ενδιαφέρονται τόσο για το twitter. Γενικά, όμως, παρατηρείται μία εξασθένιση της έντασης των δραστηριοτήτων στα κοινωνικά δίκτυα σε σύγκριση με το 2006 σύμφωνα με την έρευνα. Ίσως τελικά να σταθεροποιείται ο πληθυσμός που τα χρησιμοποιεί αλλά και ο τρόπος χρήσης τους μετά από τον ενθουσιασμό των πρώτων χρόνων. Τα παραπάνω στοιχεία βέβαια αφορούν τους εφήβους ηλικίας 12-17 ετών που ζουν στις Η.Π.Α. όπου ήδη τα κοινωνικά δίκτυα είναι ενεργά εδώ και αρκετό καιρό, ίσως η κόπωση αυτή να επέλθει στην Ελλάδα λίγο αργότερα.(www.mathisi20.gr)


Εικ. 4.1

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Με το πέρασμα του χρόνου, η επικοινωνία εξελίχθηκε σε μεγάλο βαθμό. Ο άνθρωπος βρήκε νέες μεθόδους για να επικοινωνεί με ποιο γρήγορους τρόπους και με λιγότερο κόστος. Σαν γενικό συμπέρασμα ο κόσμος της επικοινωνίας είναι ένας χώρος συνεχούς εξέλιξης και δημιουργικής πρωτοτυπίας . Αρχικά  ο άνθρωπος εγκατέλειψε τη σκιά της απομόνωσης και αναζήτησε τρόπους επικοινωνίας που η φύση κυρίως του παρείχε. Αργότερα διευρύνοντας τους ορίζοντές του κατάφερε να φέρει επανάσταση στο χώρο της επικοινωνίας με την ανακάλυψη του ηλεκτρισμού και πολύ αργότερα των κοινωνικών δικτύων. Αναμφισβήτητα  όμως η επανάσταση αυτή που έχουν φέρει τα κοινωνικά δίκτυα έχει προκαλέσει τις διαδοχικές τεχνολογικές καινοτομίες στον τομέα της επικοινωνίας οι  οποίες θα συνεχίσουν να επηρεάζουν τη ζωή μας σε μεγάλο βαθμό .



ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
·        Η ιστορία των τηλεπικοινωνιών.(www.cgi.di.uoa.gr
·        Βικιπαίδεια . (www.wikipedia.org)
·        Διαδίκτυο και επικοινωνία –γνώμες (www.tovima.gr)
·        Τηλέφωνο-Βικιπαίδεια .(www.wikipedia.org)
·        Γενικό επιτελείο στρατού (www.army.gr)
·        Επιστήμη και Τεχνολογία (www.tooth.edu.gr)
·        Online social networks εργασία
·         (WWW.observatory.gr )
·         (www.statistics.gr)
·         (www.web-strategist.com)
·        (www.enet.gr)
·         (www.news.kathimerini.gr)
·          (www.facebook.gr)
·         (www.businessweek.com)
·         (www.website-monitoring.com)
·          (www.twitter.com)
·         (www.linkedin.com )
·         ( www.blogger.com)
·         ( http://www.flickr.com)
·         (www.psychologytoday.com)

·         (www.mathisi20.gr)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου